Ondernemerschap
Een omstandigheid bij de beoordeling van een arbeidsrelatie
In het kort
Ondernemerschap is meer dan een inschrijving bij de Kamer van Koophandel of het hebben van een btw-nummer. Het gaat om de manier waarop iemand zijn onderneming voert, ondernemersrisico neemt en zelfstandig deelneemt aan het economisch verkeer.
Bij de beoordeling van een arbeidsrelatie kan ondernemerschap een relevante omstandigheid zijn. Dat betekent niet dat ondernemerschap op zichzelf doorslaggevend is, maar wel dat het onderdeel vormt van het totale beeld dat wordt beoordeeld.
Ondernemerschap laat zich daarom niet bewijzen met één document, maar met de manier waarop iemand daadwerkelijk onderneemt.
Waarom is dit belangrijk?
De vraag of iemand ondernemer is, lijkt eenvoudig. Toch is het antwoord vaak minder vanzelfsprekend dan het lijkt. Iemand kan staan ingeschreven bij de Kamer van Koophandel en toch nauwelijks als ondernemer handelen. Andersom kan iemand zich in de praktijk juist duidelijk als ondernemer gedragen.
Daarom kijkt de wet niet alleen naar formele kenmerken, maar ook naar de werkelijkheid: hoe voert iemand zijn onderneming, hoe worden opdrachten verkregen, worden investeringen gedaan, wordt ondernemersrisico gelopen, worden eigen tarieven bepaald. Ondernemerschap ontstaat niet door één kenmerk - het ontstaat door het geheel van de manier waarop iemand zijn onderneming voert.
Geen van deze kenmerken is op zichzelf beslissend - samen onderbouwen ze het ondernemerschap.
Wat betekent dit in de praktijk?
Een ondernemer bouwt aan een onderneming. Dat betekent dat hij of zij zelfstandig keuzes maakt over de manier waarop de onderneming wordt ingericht en ontwikkeld. Ondernemers investeren in hun bedrijf, zoeken actief naar nieuwe opdrachten, bepalen hun eigen strategie en nemen financiële risico's die horen bij het ondernemerschap.
Niet iedere ondernemer doet dat op dezelfde manier - een zelfstandig IT-specialist werkt anders dan een fotograaf, een timmerman of een interim-manager. Daarom bestaat er ook geen vaste checklist die voor iedere ondernemer gelijk is. Bij de beoordeling wordt altijd gekeken naar het totaalbeeld. Ondernemerschap blijkt uit meerdere omstandigheden die elkaar versterken.
Wat betekent dit voor opdrachtgevers?
Voor opdrachtgevers is het belangrijk om verder te kijken dan een overeenkomst of een KvK-inschrijving. Wanneer een opdrachtgever samenwerkt met een zelfstandige, is het verstandig om inzicht te hebben in de manier waarop deze ondernemer zijn onderneming voert.
Dat betekent niet dat een opdrachtgever verantwoordelijk is voor het ondernemerschap van de zelfstandige. Wel helpt het om te begrijpen met wie wordt samengewerkt en welke omstandigheden bijdragen aan een goed onderbouwde samenwerking.
Wat betekent dit voor zelfstandigen?
Voor zelfstandigen betekent ondernemerschap dat zij hun onderneming actief vormgeven. Dat gaat verder dan het uitvoeren van opdrachten. Ondernemers investeren in kennis, bouwen een netwerk op, zoeken nieuwe klanten, bepalen hun eigen tarieven en dragen de financiële gevolgen van hun keuzes.
Hoe zichtbaarder deze kenmerken aanwezig zijn, hoe beter het ondernemerschap kan worden onderbouwd - niet omdat één kenmerk beslissend is, maar omdat alle omstandigheden samen laten zien dat sprake is van daadwerkelijk ondernemerschap.
Gerelateerde onderwerpen
Ondernemerschap hangt nauw samen met verschillende andere onderwerpen binnen de beoordeling van een arbeidsrelatie.